| dc.contributor.advisor | Flouros, Floros | |
| dc.contributor.author | Σιδηροπούλου, Βάια Ειρήνη | |
| dc.date.accessioned | 2026-04-24T09:18:20Z | |
| dc.date.available | 2026-04-24T09:18:20Z | |
| dc.date.issued | 2026-02 | |
| dc.identifier.uri | http://hdl.handle.net/11728/13290 | |
| dc.description | ENGLISH ABSTRACT
This master’s thesis examines the role of energy diplomacy in shaping geopolitical dynamics, patterns of cooperation and security architectures in the Eastern Mediterranean, with particular emphasis on the interaction between energy resources, regional power relations and European energy security. The study aims to assess whether energy developments in the region function primarily as drivers of cooperation and interdependence or, conversely, as catalysts for competition and geopolitical tension.
Methodologically, the research adopts a qualitative approach, combining geopolitical analysis, institutional assessment, and comparative case studies. It draws on academic literature, policy documents, official reports, and strategic frameworks related to energy governance, regional cooperation mechanisms and European Union energy policy. Particular attention is given to institutionalized forms of cooperation, such as the East Mediterranean Gas Forum (EMGF), as well as to major infrastructure projects and energy corridors that shape regional interaction.
The findings indicate that energy diplomacy in the Eastern Mediterranean operates as a dual-use instrument. On the one hand, institutionalized cooperation and shared infrastructure projects contribute to functional stabilization, risk management, and selective economic interdependence among participating states. On the other hand, unresolved sovereignty disputes, competing maritime claims and divergent strategic priorities limit the transformative potential of energy cooperation and sustain underlying patterns of rivalry. Energy initiatives tend to mitigate, rather than resolve, structural conflicts, reinforcing a pragmatic logic of managed competition.
At the European level, the analysis shows that Eastern Mediterranean energy resources and infrastructures can enhance diversification and resilience within the EU’s energy security strategy, particularly in the context of supply disruption and geopolitical uncertainty. However, their contribution remains contingent upon political coordination, regulatory coherence and long-term investment credibility.
The thesis concludes that energy diplomacy in the Eastern Mediterranean should be understood not as a deterministic pathway to peace, but as a strategic tool embedded in broader geopolitical calculations. Its effectiveness depends on the alignment of political interests, institutional capacity, and the integration of energy initiatives into a comprehensive regional and European security framework. | en_UK |
| dc.description.abstract | Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τον ρόλο της ενεργειακής διπλωματίας και των γεωπολιτικών εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο, εστιάζοντας στον τρόπο με τον οποίο οι ενεργειακές ανακαλύψεις, οι υποδομές και τα θεσμοθετημένα σχήματα συνεργασίας επηρεάζουν την περιφερειακή σταθερότητα, τα πρότυπα συνεργασίας και τη συνολική αρχιτεκτονική της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας. Η Ανατολική Μεσόγειος αναδεικνύεται σε χώρο αυξημένης στρατηγικής σημασίας, όπου η ενέργεια λειτουργεί ταυτόχρονα ως πεδίο ευκαιριών συνεργασίας αλλά και ως παράγοντας ενίσχυσης γεωπολιτικών ανταγωνισμών.
Μεθοδολογικά, η εργασία στηρίζεται σε ποιοτική ανάλυση, αξιοποιώντας δευτερογενείς πηγές, ακαδημαϊκή βιβλιογραφία, επίσημα θεσμικά έγγραφα και στρατηγικές εκθέσεις διεθνών και περιφερειακών οργανισμών. Το θεωρητικό πλαίσιο αντλεί στοιχεία από τον ρεαλισμό, τη θεωρία της ενεργειακής ασφάλειας και την έννοια της οικονομικής και ενεργειακής αλληλεξάρτησης, προκειμένου να ερμηνευθούν οι στρατηγικές επιλογές των κρατών και οι περιφερειακές δυναμικές ισχύος.
Τα ευρήματα της ανάλυσης καταδεικνύουν ότι οι ενεργειακοί πόροι και οι σχετικές υποδομές δεν οδηγούν αυτομάτως σε σταθερότητα ή συνεργασία. Αντιθέτως, η ενεργειακή διπλωματία στην Ανατολική Μεσόγειο διαμορφώνεται μέσα από μια σύνθετη αλληλεπίδραση ανταγωνιστικών ενεργειακών αρχιτεκτονικών, όπως τα σχέδια αγωγών και οι εναλλακτικές διαδρομές προμήθειας, καθώς και θεσμοθετημένων μηχανισμών συνεργασίας, όπως το East Mediterranean Gas Forum και τα τριμερή σχήματα. Οι μηχανισμοί αυτοί συμβάλλουν περισσότερο στη διαχείριση και τον περιορισμό του ανταγωνισμού παρά στην πλήρη επίλυση των υποκείμενων συγκρούσεων.
Συμπερασματικά, η εργασία υποστηρίζει ότι η ενεργειακή διπλωματία μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο σταθεροποίησης μόνο όταν ενσωματώνεται σε θεσμικά πλαίσια, ρυθμιστικούς μηχανισμούς και βιώσιμες υποδοχές που μειώνουν την αβεβαιότητα και ενισχύουν την προβλεψιμότητα. Η Ανατολική Μεσόγειος προσφέρει σημαντικές ευκαιρίες για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας, ωστόσο η αξιοποίηση τους προϋποθέτει προσεκτική διαχείριση των γεωπολιτικών κινδύνων και ενίσχυση της περιφερειακής συνεργασίας. | en_UK |
| dc.language.iso | el_GR | en_UK |
| dc.publisher | Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ευρωπαϊκής πολιτικής και Διακυβέρνησης, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τεχνών και Ανθρωπιστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Νεάπολις Πάφου | en_UK |
| dc.rights | Απαγορεύεται η δημοσίευση ή αναπαραγωγή, ηλεκτρονική ή άλλη χωρίς τη γραπτή συγκατάθεση του δημιουργού και κάτοχου των πνευματικών δικαιωμάτων | en_UK |
| dc.subject | Ενεργειακή διπλωματία | en_UK |
| dc.subject | Ανατολική Μεσόγειος | en_UK |
| dc.subject | ενεργειακή ασφάλεια | en_UK |
| dc.subject | γεωπολιτική | en_UK |
| dc.subject | περιφερειακή συνεργασία | en_UK |
| dc.subject | Ευρωπαϊκή Ένωση | en_UK |
| dc.title | Ενεργειακή Διπλωματία και Γεωπολιτική στην Ανατολική Μεσόγειο: Προκλήσεις και Προοπτικές σε ένα Μεταβαλλόμενο Διεθνές Περιβάλλον | en_UK |
| dc.title.alternative | Διπλωματική Εργασία η οποία υποβλήθηκε προς απόκτηση μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών στις Διεθνείς Σχέσεις, Στρατηγική και Ασφάλεια στο Πανεπιστήμιο Νεάπολις Πάφος | en_UK |
| dc.type | Thesis | en_UK |
