FinTech και Τραπεζική: Ανταγωνισμός ή Συνεργασία στον Ψηφιακό Χρηματοοικονομικό Μετασχηματισμό

Abstract

Τα τελευταία χρόνια, η ανάπτυξη των χρηματοοικονομικών τεχνολογιών (FinTech) έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό τον τραπεζικό τομέα, μεταβάλλοντας τον τρόπο με τον οποίο προσφέρονται και χρησιμοποιούνται οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες. Οι αλλαγές αυτές έχουν οδηγήσει τόσο τις παραδοσιακές τράπεζες όσο και τους καταναλωτές να προσαρμοστούν σε ένα νέο και περισσότερο ψηφιακό περιβάλλον. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα Διπλωματική Εργασία έχει ως κύριο στόχο να εξετάσει τη σχέση που έχει διαμορφωθεί μεταξύ FinTech εταιρειών και τραπεζών και να διερευνήσει αν η σχέση αυτή χαρακτηρίζεται κυρίως από ανταγωνισμό ή από συνεργασία στο πλαίσιο του ψηφιακού χρηματοοικονομικού μετασχηματισμού. Για την επίτευξη του στόχου αυτού, ακολουθήθηκε μικτή μεθοδολογική προσέγγιση. Αρχικά, πραγματοποιήθηκε βιβλιογραφική ανασκόπηση της διεθνούς και εγχώριας βιβλιογραφίας σχετικά με την εξέλιξη του FinTech, τις βασικές τεχνολογίες που το υποστηρίζουν και τις θεωρητικές προσεγγίσεις που ερμηνεύουν τη σχέση μεταξύ FinTech και τραπεζών. Στη συνέχεια, η εμπειρική διερεύνηση της έρευνας βασίστηκε στη συλλογή δεδομένων μέσω ερωτηματολογίου, με στόχο την αποτύπωση της στάσης και των αντιλήψεων των καταναλωτών απέναντι στις ψηφιακές χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και τις παραδοσιακές τράπεζες. Παράλληλα, εξετάστηκαν στοιχεία και παραδείγματα από το οικοσύστημα FinTech στην Ελλάδα και την Κύπρο, λαμβάνοντας υπόψη το ρυθμιστικό και επιχειρηματικό πλαίσιο των δύο χωρών. Τα αποτελέσματα της ανάλυσης δείχνουν ότι αν και οι FinTech εμφανίστηκαν αρχικά ως ανταγωνιστές των τραπεζών, στην πράξη η σχέση μεταξύ των δύο πλευρών εξελίσσεται προς μοντέλα συνεργασίας και συνύπαρξης. Οι FinTech συμβάλλουν κυρίως μέσω της τεχνολογικής καινοτομίας, της ταχύτητας και της ευχρηστίας των υπηρεσιών τους, ενώ οι τράπεζες εξακολουθούν να διατηρούν σημαντικό πλεονέκτημα σε θέματα εμπιστοσύνης, ασφάλειας και κανονιστικής συμμόρφωσης. Οι καταναλωτές, σύμφωνα με τα ευρήματα του ερωτηματολογίου, εμφανίζονται θετικοί στη χρήση FinTech υπηρεσιών, χωρίς όμως να απομακρύνονται πλήρως από τις παραδοσιακές τραπεζικές δομές. Συμπερασματικά, η εργασία καταδεικνύει ότι το μέλλον του τραπεζικού τομέα δεν διαμορφώνεται μέσα από έναν απόλυτο ανταγωνισμό, αλλά μέσα από υβριδικά συνεργατικά μοντέλα, στα οποία οι τράπεζες και οι FinTech συνυπάρχουν, αξιοποιώντας τα συγκριτικά τους πλεονεκτήματα προς όφελος της αποδοτικότητας και της εμπειρίας των χρηστών.