Επαγγελματική εξουθένωση και ασάφεια ρόλων σε εργαζόμενους εταιρείας τηλεπικοινωνιών

Abstract

Στη σύγχρονη κοινωνία παρατηρείται όλο και συχνότερα το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης. Η εκδήλωση του στον εργασιακό χώρο επιφέρει πλήθος αρνητικών συμπτωμάτων, δυσκολίες και προβλήματα τόσο για τον ίδιο τον εργαζόμενο όσο για τον οργανισμό στον οποίο εργάζεται και τον επαγγελματικό του περίγυρο. Τα έντονα εργασιακά συμπτώματα και η συναισθηματική και ψυχολογική φόρτιση που επιφέρει στον εργαζόμενο αποτέλεσαν εφαλτήριο κίνητρο και ώθησαν αρκετούς ερευνητές να ασχοληθούν με τη μελέτη του συνδρόμου, ώστε μέσω της έρευνας να αξιολογηθούν οι συνιστώσες που το προκαλούν και να μπορέσει να βρεθεί μία μέθοδος περιορισμού και αντιμετώπισης του. Ο εργαζόμενος περνά τον περισσότερο χρόνο της ημέρας του στον εργασιακό του χώρο, επενδύει συναισθηματικά στην εργασία του και περιμένει την ανάλογη εκτίμηση και αποδοχή, την ανταμοιβή και αναγνώριση των κόπων του. Οι εκδηλώσεις της επαγγελματικής εξουθένωσης στους εργαζομένους περιλαμβάνουν ψυχική και σωματική εξάντληση, χαμηλή απόδοση στην εργασία τους, έντονο στρες, αποπροσανατολισμό από τους εργασιακούς στόχους, απομάκρυνση κάθε εργασιακού ενδιαφέροντος. Ο σκοπός της παρούσας εργασία είναι να διερευνηθεί: α) το επίπεδο της επαγγελματικής εξουθένωσης που βιώνουν οι εργαζόμενοι σε εταιρεία τηλεπικοινωνιών, β) το επίπεδο της ασάφειας ρόλων που βιώνουν οι εργαζόμενοι, γ) εάν υπάρχει διαφοροποίηση της επαγγελματικής εξουθένωσης σε σχέση με συγκεκριμένες δημογραφικές μεταβλητές, όπως το φύλο, η θέση ευθύνης και δ) πιθανή σχέση μεταξύ επαγγελματικής εξουθένωσης και ασάφειας ρόλων. Το δείγμα της παρούσας έρευνας απετέλεσαν 146 εργαζόμενοι από ιδιωτική εταιρεία τηλεπικοινωνιών. Για την μέτρηση της επαγγελματικής εξουθένωσης χρησιμοποιήθηκε το Ερωτηματολόγιο Καταγραφής της Επαγγελματικής Εξουθένωσης (Maslach Burnout Inventory, MBI) της Maslach & Jackson (1986) το οποίο περιλαμβάνει 22 ερωτήσεις. Για την μέτρηση της ασάφειας ρόλων χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα μέτρησης της ασάφειας ρόλων (Rizzo et al.,1970). Τα δεδομένα των ερωτηματολογίων αναλύθηκαν με τη βοήθεια του στατιστικού πακέτου SPSS (Statistical Package for Social Sciences). Για τις ανάγκες της έρευνας χρησιμοποιήθηκε περιγραφική στατιστική, ανάλυση αξιοπιστίας, t-test,) και ανάλυση συσχέτισης. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι εργαζόμενοι βίωναν μέτριο επίπεδο συναισθηματικής εξάντλησης και αποπροσωποποίησης, υψηλό επίπεδο προσωπικών επιτευγμάτων καθώς και υψηλό επίπεδο ασάφειας ρόλων. Δεν βρέθηκαν στατιστικά σημαντικές διαφορές στην επαγγελματική εξουθένωση σε σχέση με το φύλο και τη θέση ευθύνης ενώ βρέθηκε θετική συσχέτιση της ασάφειας ρόλων με τη συναισθηματική εξάντληση και την αποπροσωποποίηση και αρνητική συσχέτιση με την έλλειψη προσωπικών επιτευγμάτων.