Το ρυθμιστικό πλαίσιο της ενεργειακής μετάβασης στην Ευρωπαϊκή Ένωση: νομικές προκλήσεις και όρια εφαρμογής
| dc.contributor | Pavlides, Georgios | |
| dc.contributor.author | Αντωνιάδου, Αλεξάνδρα | |
| dc.date.accessioned | 2026-07-15T12:17:58Z | |
| dc.date.issued | 2026-06 | |
| dc.description | This dissertation examines the legal evolution of EU energy regulation in the light of climate neutrality, the internal electricity market and the constitutional limits imposed by the Treaties. Its central argument is that contemporary EU energy law can no longer be adequately described as a merely liberalising market project. The energy-price crisis, REPowerEU, the 2024 electricity market design reform, RED III and the Clean Industrial Deal reveal a more complex model of regulated market governance, in which competition remains essential but is increasingly complemented by stabilisation mechanisms, public intervention, investment acceleration and energy-security considerations. The dissertation argues that the European Union has not abolished Member States’ discretion over their energy mix under Article 194(2) TFEU. Rather, that discretion is now embedded in a denser framework of obligations, supervision and accountability. The key legal issue is therefore not whether the Union may regulate energy, but how it may do so without turning coordination into a de facto centralisation of energy policy. Particular attention is paid to the distinction between constitutional limits and practical bottlenecks, including renewable-energy permitting, grid constraints, legal certainty, regulatory risk and uneven national transposition. The study uses doctrinal and critical legal analysis of primary and secondary EU law, Court of Justice case law and recent academic literature. Its contribution lies in conceptualising the energy transition as a field in which a sui generis model of EU interventionism is emerging: not a full abandonment of the market, but a reconstruction of market governance through legal instruments designed to serve decarbonisation, security of supply, industrial competitiveness and social acceptability. | |
| dc.description.abstract | Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη νομική εξέλιξη της ενωσιακής ενεργειακής ρύθμισης υπό το πρίσμα της κλιματικής ουδετερότητας, της εσωτερικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και των ορίων που θέτουν οι Συνθήκες στην κανονιστική δράση της Ένωσης. Κεντρική θέση της μελέτης είναι ότι το νεότερο δίκαιο της ενέργειας δεν μπορεί πλέον να περιγραφεί επαρκώς ως απλό δίκαιο φιλελευθεροποίησης της αγοράς. Η κρίση τιμών, το REPowerEU, η μεταρρύθμιση του electricity market design, η RED III και το Clean Industrial Deal αναδεικνύουν ένα σύνθετο υπόδειγμα ρυθμιζόμενης αγοράς, στο οποίο ο ανταγωνισμός παραμένει κρίσιμος, αλλά συμπληρώνεται από μηχανισμούς σταθεροποίησης, δημόσιας παρέμβασης, επιτάχυνσης επενδύσεων και ενεργειακής ασφάλειας. Η εργασία υποστηρίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει καταργήσει την εθνική ευχέρεια επιλογής του ενεργειακού μίγματος, όπως αυτή κατοχυρώνεται στο άρθρο 194 παρ. 2 ΣΛΕΕ, αλλά την έχει εντάξει σε πυκνότερο πλαίσιο υποχρεώσεων, εποπτείας και λογοδοσίας. Το κρίσιμο νομικό ζήτημα δεν είναι πλέον αν η Ένωση έχει αρμοδιότητα να ρυθμίζει την ενέργεια, αλλά πώς ασκεί την αρμοδιότητα αυτή χωρίς να μετατρέπεται η ανάγκη συντονισμού σε de facto συγκέντρωση ενεργειακής πολιτικής. Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στη διάκριση μεταξύ θεωρητικών ορίων και πρακτικών σημείων συμφόρησης, όπως η αδειοδότηση έργων ΑΠΕ, οι καθυστερήσεις δικτύων, η ασφάλεια δικαίου, το regulatory risk και η ανομοιογενής εφαρμογή των οδηγιών. Μεθοδολογικά, η μελέτη βασίζεται σε δογματική και κριτική ανάλυση του πρωτογενούς και παράγωγου ενωσιακού δικαίου, της νομολογίας του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και πρόσφατης επιστημονικής βιβλιογραφίας. Η συμβολή της έγκειται στην ανάδειξη της ενεργειακής μετάβασης ως πεδίου όπου συγκροτείται ένα sui generis μοντέλο ενωσιακού παρεμβατισμού: όχι πλήρης εγκατάλειψη της αγοράς, αλλά ανακατασκευή της αγοράς μέσω κανόνων που υπηρετούν απανθρακοποίηση, ασφάλεια εφοδιασμού, βιομηχανική ανταγωνιστικότητα και κοινωνική ανεκτικότητα. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/11728/13625 | |
| dc.language.iso | other | |
| dc.publisher | Μεταπτυχιακό στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Οικονομικό Δίκαιο (LLM), Σχολή Νομικής, Πανεπιστήμιο Νεάπολις Πάφος | |
| dc.rights | Απαγορεύεται η δημοσίευση ή αναπαραγωγή, ηλεκτρονική ή άλλη χωρίς τη γραπτή συγκατάθεση του δημιουργού και κάτοχου των πνευματικών δικαιωμάτων | el_GR |
| dc.subject | ενωσιακό ενεργειακό δίκαιο | |
| dc.subject | κλιματική ουδετερότητα | |
| dc.subject | εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας | |
| dc.subject | ενεργειακή κυριαρχία | |
| dc.subject | regulatory risk | |
| dc.subject | EU energy law | |
| dc.subject | climate neutrality | |
| dc.subject | internal electricity market | |
| dc.subject | energy sovereignty | |
| dc.title | Το ρυθμιστικό πλαίσιο της ενεργειακής μετάβασης στην Ευρωπαϊκή Ένωση: νομικές προκλήσεις και όρια εφαρμογής | |
| dc.title.alternative | Διπλωματική Εργασία η οποία υποβλήθηκε προς απόκτηση μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών στη Νομική στο Πανεπιστήμιο Νεάπολις Πάφος | |
| dc.type | Thesis |
Files
License bundle
1 - 1 of 1
Loading...
- Name:
- license.txt
- Size:
- 1.71 KB
- Format:
- Item-specific license agreed upon to submission
- Description: